Elŝutu Planet Word!
IRo2012: Klifa plonĝado!
kulturo
Vizaĝoj: Internaciisto pli verda ol ruĝa
La japana esperantisto Hasegawa Teru, mortinta en Ĉinio dum la interna milito en la aĝo de nur 35 jaroj, estis vera internaciisto, kaj pro tio la naciismaj regantoj de Japanio konsideris ŝin perfidulo. Ŝi ekloĝis en Ĉinio kune kun sia ĉina edzo Liu Ren. Pro la militevoluo ili devis plurfoje ŝanĝi sian loĝlokon, ĉiam kun la helpo de esperantistoj. Ankaŭ en komunisma Ĉinio la registaro dum multaj jaroj prisilentis ŝin, spite la fortan subtenon, kiun ŝi dum la milito donis al la "justa rezisto" de la ĉinoj kontraŭ la japanaj invadantoj, per artikoloj en Esperanto kaj per radiaj elsendoj en la japana. Pri ŝi rakontas Ulrich Lins en artikolo speciale verkita por Libera Folio, en la serio "Vizaĝoj" pri rimarkindaj personoj en la Esperanto-movado.
Forpasis Eli Urbanová
Laŭ sciigo de Petr Chrdle, la 20-an de januaro, du semajnojn antaŭ sia naŭdekjariĝo, forpasis en Prago honora membro de Universala Esperanto-Asocio kaj de Ĉeĥa Esperanto-Asocio, la fama poeto kaj verkisto Eli Urbanová, interalie ricevinto de la premio OSIEK en la jaro 2001 por sia aŭtografia romano Hetajro dancas. Eli Urbanová naskiĝis en 1922 kaj lernis Esperanton en 1948. Jam en 1940 aperis ŝia unua poemaro ĉeĥlingva.
Reto kaj papero sukcese kunvivas en Kaliningrado
La eldonejo Sezonoj en Kaliningrado kaj ĝia revuo La Ondo de Esperanto estas eble la plej sukcesa ekzemplo de sendependa, komerce funkcianta eldon-agado en Esperantujo. Jam de 15 jaroj la eldonaĵoj de Sezonoj estas alireblaj ankaŭ per la reto. La revuo aboneblas ne nur en papera, sed ankaŭ en elektronika formo, kaj ankaŭ parto de la libroj ekzistas en elektronikaj eldonoj. Plie, antaŭ iom pli ol unu jaro aperis la novaĵ-retejo La Balta Ondo, kaj de tempo al tempo Kaliningrado alparolas la esperantistan publikon ankaŭ per podkastaj radioprogramoj. Post la pasintjara sukcesa rentransplanta operacio de Halina Gorecka en Moskvo, parte ebligita per subteno de diverslandaj esperantistoj, la eldonagado de Sezonoj nun denove povas ekfunkcii je plena forto. Ni kaptis la okazon por intervjui la redaktoron de La Ondo de Esperanto, Aleksandr Korĵenkov.
Forpasis Vida Jerman
La kroata aktorino kaj esperantistino Vida Jerman mortis en la aĝo de 72 jaroj, post malsano mallonga, la 10-an de decembro 2011 en Zagreb. Ŝi jam estis siaspeca „institucio“ en la kroata teatra kaj filma arto kiam aktoro Mladen Šerment malkovris al ŝi Esperanton kaj enkondukis la faman aktorinon al la Studenta Esperanto-Klubo. Tie ŝi komencis aktori en Esperanto en 1973, premiere aperis dum la Internacia Junulara Kongreso en Sarajevo, kaj ne ĉesis ĝis la morto.
Vizaĝoj: La mondvojaĝanto kiu revenis
En 2012 alvenos la centa datreveno de la naskiĝo, en la tiama Aŭstrio-Hungario, de Tibor Sekelj, ĵurnalisto, verkisto, esplorvojaĝanto, juristo, direktoro de muzeo kaj esperantisto. UEA alvokas siajn landajn asociojn kunlabori por marki la datrevenon dum la venonta jaro. Laŭ propono de Probal Dasgupta, lartikolo pri Tibor Sekelj, verkita de Spomenka Štimec, enkondukas la novan serion "Vizaĝoj" pri rimarkindaj personoj de la Esperanto-movado. La sekvontan artikolon, pri Verda Majo (Hasegawa Teru), japana esperantisto kiu edziniĝis al ĉino kaj per Esperanto laboris kontraŭ la japana okupacia milito en Ĉinio, jam promesis verki Ulrich Lins. Proponoj pri pliaj artikoloj bonvenas.
Kaskontrolo ĉe UEA en 1934
En 1934 ŝanĝiĝis UEA. La landaj asocioj aliĝis, kaj la nova estraro sub Louis Bastien kun la direktoro Robert Kreuz transprenis la povon dum la Universala Kongreso de Stokholmo. La malnova gvidantaro kun prezidanto Eduard Stettler kaj direktoro Hans Jakob retiriĝis. Okaze de la transdono de la aferoj montriĝis la stato de la malnova UEA. Interalie pri tio rakontas Ziko van Dijk en la baldaŭ aperonta ampleksa verko "Historio de UEA". La 500-paĝa verko aperos en la retejo de Libera Folio, kaj estos libere elŝutebla.
Unesko subpremis lingvan diversecon
Du reprezentantoj de TEJO partoprenis la Junularan Forumon de Unesko en la ĉefsidejo de la organizaĵo en Parizo. Dum la preparado de rekomendoj por la baldaŭa ĝenerala konferenco de Unesko iliaj argumentoj por lingva diverseco ricevis subtenon de aliaj junularaj delegitoj. Tamen en la fina dokumento la mencio pri lingva diverseco kiel grava ero de kultura diverseco estis forstrekita.
Esperanto kiel ĉioklevo
Universala ŝraŭboŝlosilo iĝas boltilo iĝas ĉioklevo, kiam Jorge Camacho legas la freŝan libron de Probal Dasgupta kun la titolo "Loĝi en homaj lingvo". Laŭ Camacho la verko montras, ke Probal Dasgupta vivas sian esperantismon plurdimensie kaj plenkonscie, sed en sia teksto ne ĉiam sukcesas atingi klarecon. Grava celo de la libro ĉiukaze estas igi la leganton konscii pri sia lingvaneco, aŭ pli precize "lingvanado". La filozofia karaktero de la libro konsistas en publika prezento de problemo, kaj centra punkto en la argumentado de la aŭtoro estas kritiko kontraŭ la intelekta kapero de la tutmonda publika spaco fare de la angla lingvo, kvazaŭ ia reenkarniĝo de la imperia latino. Camacho timas ke la aŭtoro trotaksas la fortojn kaj kapablojn de la esperantanoj, sed tamen havas ombreton da espero.
Esperanta kinofestivalo ravis spektantojn sed rezultis en ŝuldo
En la dua semajno de julio en San-Paŭlo, Brazilo, okazis la unua Esperanta Kinofestivalo samtempe kun tri grandaj Esperanto-kongresoj: Tutamerika Kongreso de Esperanto, Brazila Kongreso de Esperanto kaj Brazila Esperantista Junulara Kongreso. Niajn demandojn pri la filmfestivalo respondas ĝia direktoro, Aleksander Osincev el Rusio, kiu en komuna intervjuo kun Libera Folio kaj Transparent Language rakontas, ke multaj spektantoj tre ŝatis la prezentadon, dum iu plendis pri prezento de "erotikaĵo kun tekstoj en Esperanto". "Tiu plendo klare montris, ke mi atingis la celon, kiun ni starigis antaŭ ni: rompi ekzistantajn imagojn pri la mondo, forigi stereotipojn. Kaj evidentiĝis, ke ni rompadas stereotipojn pri Esperanto inter esperantistoj", opinias Aleksandr Osincev. Sur la negativa flanko li notas, ke la kinofestivalo por li rezultis en granda ŝuldo.
Kolapso ne trafis Esperanton
Zamenhof-tago 2011 Diskut-programo apud UNO: Lingvoj kaj UNO
